Η βαρύτητα είναι η δύναμη που δίνει στους πλανήτες το σφαιρικό τους σχήμα.

Η διαδικασία κατά την οποία ένα ουράνιο σώμα γίνεται σφαιρικό ορίζεται από τη Διεθνή Αστρονομική Ένωση (IAU) ως ένα από τα βασικά κριτήρια για την ταξινόμηση ενός αντικειμένου ως πλανήτη. Το φαινόμενο αυτό βασίζεται στην υδροστατική ισορροπία, μια κατάσταση όπου η εσωτερική πίεση του σώματος εξισορροπεί τη βαρυτική κατάρρευση. Για σώματα με πυκνότητα παρόμοια με της Γης, το όριο μάζας για την επίτευξη αυτού του σχήματος αντιστοιχεί συνήθως σε διάμετρο περίπου 600 έως 800 χιλιομέτρων.Σύμφωνα με μελέτες της NASA, η βαρύτητα ασκεί πίεση προς το κέντρο μάζας από όλες τις κατευθύνσεις εξίσου. Αν ένα βουνό στην επιφάνεια ενός μεγάλου πλανήτη γίνει υπερβολικά ψηλό, η βάση του θα λιώσει ή θα παραμορφωθεί κάτω από το τεράστιο βάρος, αναγκάζοντας το σώμα να επανέλθει σε σφαιρική μορφή. Αυτός είναι ο λόγος που ο αστεροειδής Δήμητρα (Ceres), με διάμετρο 940 χιλιομέτρων, είναι σφαιρικός, ενώ ο αστεροειδής Έρως (Eros), που έχει μήκος μόλις 34 χιλιόμετρα, διατηρεί ένα ακανόνιστο σχήμα που θυμίζει πατάτα.Ωστόσο, οι πλανήτες δεν είναι τέλειες σφαίρες λόγω της φυγόκεντρης δύναμης που προκαλείται από την περιστροφή τους. Η Γη, για παράδειγμα, παρουσιάζει μια ελαφριά εξόγκωση στον ισημερινό, με την ισημερινή διάμετρο να είναι κατά 43 χιλιόμετρα μεγαλύτερη από την πολική. Αυτό το σχήμα ονομάζεται πεπλατυσμένο σφαιροειδές και αποδείχθηκε μαθηματικά από τον Ισαάκ Νεύτωνα στο έργο του Principia Mathematica το 1687. Η ισορροπία μεταξύ βαρύτητας και περιστροφής καθορίζει την τελική γεωμετρία κάθε μεγάλου σώματος στο σύμπαν.