Είναι βιολογικά αδύνατο να κρατήσετε τα μάτια σας ανοιχτά όταν φτερνίζεστε λόγω ενός αυτόματου αντανακλαστικού.

Το φτέρνισμα είναι μια περίπλοκη προστατευτική αντίδραση που συντονίζεται από το προμήκη μυελό στο εγκεφαλικό στέλεχος. Όταν οι αισθητήριοι υποδοχείς στο ρινικό βλεννογόνο ανιχνεύσουν ερεθιστικούς παράγοντες, στέλνουν σήματα μέσω του τρίδυμου νεύρου στο «κέντρο φτερνίσματος». Από εκεί, ο εγκέφαλος ενεργοποιεί μια σειρά μυϊκών συσπάσεων που περιλαμβάνουν το διάφραγμα, τους μεσοπλεύριους μύες και τους σφιγκτήρες των βλεφάρων.Η ταχύτητα του αέρα κατά τη διάρκεια ενός φτερνίσματος μπορεί να φτάσει τα 160 χιλιόμετρα την ώρα, εκτοξεύοντας έως και 40.000 σταγονίδια στο περιβάλλον. Το κλείσιμο των ματιών προκαλείται από τη διέγερση του προσωπικού νεύρου, το οποίο ελέγχει τον σφιγκτήρα μυ των βλεφάρων. Αυτό το αντανακλαστικό ονομάζεται «αυτόνομη σύσπαση» και είναι σχεδόν αδύνατο να παρακαμφθεί με τη θέληση, καθώς η νευρική οδός είναι προγραμματισμένη για ταυτόχρονη ενεργοποίηση.Ιστορικά, υπήρχε ο μύθος ότι η πίεση του φτερνίσματος θα μπορούσε να προκαλέσει εξόφθαλμο, δηλαδή την έξοδο των οφθαλμών από τις κόγχες τους. Ωστόσο, μελέτες από φορείς όπως η Αμερικανική Ακαδημία Ωτορινολαρυγγολογίας επιβεβαιώνουν ότι η πίεση πίσω από τα μάτια δεν αυξάνεται σε επικίνδυνα επίπεδα. Ο πραγματικός βιολογικός σκοπός είναι η αποτροπή της εισόδου παθογόνων μικροοργανισμών στους δακρυϊκούς πόρους και την επιφάνεια του οφθαλμού, διασφαλίζοντας ότι η «μόλυνση» που αποβάλλεται δεν θα εισέλθει ξανά στον οργανισμό μέσω των ματιών.