Πώς μια μέδουσα οδήγησε στην κατάκτηση ενός Βραβείου Νόμπελ;
Οι επιστήμονες χρησιμοποιούν μια πρωτεΐνη από μέδουσες που φωσφορίζει για να παρακολουθούν την εξέλιξη ασθενειών μέσα στο ανθρώπινο σώμα.
Η μέδουσα Aequorea victoria παράγει την Πράσινη Φθορίζουσα Πρωτεΐνη (GFP). Οι ερευνητές εισάγουν το γονίδιο αυτής της πρωτεΐνης σε κύτταρα ή ιούς, κάνοντάς τα να λάμπουν κάτω από ειδικό φως. Αυτό επιτρέπει στους γιατρούς να βλέπουν την εξάπλωση του καρκίνου ή των λοιμώξεων σε πραγματικό χρόνο, προσφέροντας ένα πολύτιμο εργαλείο για τη σύγχρονη ιατρική.
Nerd Mode
Η ανακάλυψη της Πράσινης Φθορίζουσας Πρωτεΐνης (GFP) ξεκίνησε το 1962 από τον Osamu Shimomura, ο οποίος την απομόνωσε από τη μέδουσα Aequorea victoria στον Ειρηνικό Ωκεανό. Η πρωτεΐνη αυτή αποτελείται από 238 αμινοξέα και έχει την ιδιότητα να εκπέμπει πράσινο φως όταν εκτίθεται σε υπεριώδη ακτινοβολία. Η πραγματική επανάσταση συνέβη τη δεκαετία του 1990, όταν οι Douglas Prasher και Martin Chalfie κατάφεραν να εκφράσουν το γονίδιο της GFP σε άλλους οργανισμούς.Η τεχνική αυτή λειτουργεί ως ένας «μοριακός φάρος» που προσκολλάται σε συγκεκριμένες πρωτεΐνες χωρίς να επηρεάζει τη λειτουργία τους. Αυτό επιτρέπει στους επιστήμονες να παρατηρούν τη διαίρεση των καρκινικών κυττάρων, την ανάπτυξη των νευρώνων στον εγκέφαλο και την εξάπλωση του ιού HIV μέσα σε ζωντανούς ιστούς. Πριν από αυτή την ανακάλυψη, οι ερευνητές έπρεπε συχνά να σκοτώνουν τα κύτταρα για να τα μελετήσουν, ενώ τώρα η παρατήρηση γίνεται σε πραγματικό χρόνο.Το 2008, το Νόμπελ Χημείας απονεμήθηκε στους Osamu Shimomura, Martin Chalfie και Roger Tsien για τη μελέτη και την ανάπτυξη της GFP. Ο Roger Tsien μάλιστα δημιούργησε μια ολόκληρη παλέτα χρωμάτων, επιτρέποντας στους επιστήμονες να παρακολουθούν πολλές διαφορετικές βιολογικές διεργασίες ταυτόχρονα. Σήμερα, η GFP θεωρείται ένα από τα σημαντικότερα εργαλεία στη βιοϊατρική, έχοντας βοηθήσει σε κρίσιμες μελέτες για τη νόσο Αλτσχάιμερ και τον διαβήτη.
Επαληθευμένο γεγονός
FP-0005152 · Feb 20, 2026